Μεγάλες πινακίδες, χαμηλές τιμές και ρούχα που πωλούνται ακόμη και με λίγα ευρώ το κομμάτι έχουν αλλάξει την εικόνα σε αρκετά σημεία της Πατησίων. Τα τελευταία χρόνια, καταστήματα με πολύ φθηνά είδη ένδυσης, πολλά από τα οποία είναι μεταχειρισμένα, έχουν αυξηθεί αισθητά, προκαλώντας αντιδράσεις από επαγγελματίες της περιοχής και από τον Εμπορικό Σύλλογο Αθηνών.
Το θέμα δεν αφορά μόνο την εμπορική κίνηση ενός δρόμου. Αγγίζει ζητήματα ανταγωνισμού, αδειοδοτήσεων, φορολογικής συμμόρφωσης και υγειονομικών κανόνων, σύμφωνα με όσα καταγγέλλουν επαγγελματίες του λιανεμπορίου. Οι ίδιοι υποστηρίζουν ότι δεν μπορούν να ανταγωνιστούν καταστήματα που διαθέτουν προϊόντα σε τιμές οι οποίες, όπως λένε, δεν ανταποκρίνονται στους όρους με τους οποίους λειτουργεί μια τυπική επιχείρηση ένδυσης.
Στην Πατησίων, αλλά και σε άλλους μεγάλους δρόμους της Αθήνας, όπως η Αχαρνών και η Πειραιώς, η παρουσία τέτοιων καταστημάτων έχει γίνει πιο έντονη. Σε αρκετές βιτρίνες κυριαρχούν προσφορές τύπου «όλα 2,99 ευρώ», χωρίς πάντα να είναι εμφανές στον περαστικό ότι τα ρούχα είναι από δεύτερο χέρι. Αυτό είναι ένα από τα βασικά σημεία που θέτουν οι καταστηματάρχες: η πληροφορία για το είδος του προϊόντος, όπως υποστηρίζουν, πρέπει να είναι σαφής και να μην αφήνει περιθώρια σύγχυσης.
Επαγγελματίες της περιοχής περιγράφουν μια αγορά που έχει πιεστεί έντονα τα τελευταία χρόνια. Η αλλαγή στην κοινωνική και οικονομική σύνθεση της Πατησίων, η μείωση της αγοραστικής δύναμης και η αναζήτηση φθηνότερων λύσεων από τους καταναλωτές έχουν διαμορφώσει ένα διαφορετικό εμπορικό περιβάλλον. Από τη μία πλευρά, οι πολύ χαμηλές τιμές απαντούν σε μια πραγματική ανάγκη πολλών νοικοκυριών. Από την άλλη, οι επιχειρηματίες που λειτουργούν με σταθερά έξοδα, τιμολόγια, ασφαλισμένους εργαζόμενους και φορολογικές υποχρεώσεις δηλώνουν ότι η πίεση έχει γίνει πλέον πολύ μεγάλη.
Ο Εμπορικός Σύλλογος Αθηνών βάζει στο επίκεντρο και ένα πιο συγκεκριμένο ζήτημα: τον τρόπο αγοράς και πώλησης των μεταχειρισμένων ρούχων. Σύμφωνα με τον πρόεδρό του, Θάνο Τσαγγάρη, τα καταστήματα second hand θα πρέπει να πωλούν τα προϊόντα τους με την ίδια μονάδα μέτρησης με την οποία τα αγοράζουν. Με απλά λόγια, αν αγοράζουν τα ρούχα με το κιλό, θα πρέπει να τα διαθέτουν επίσης με το κιλό και όχι με το κομμάτι. Διαφορετικά, όπως υποστηρίζει ο Σύλλογος, δημιουργείται συνθήκη αθέμιτου ανταγωνισμού απέναντι στα υπόλοιπα καταστήματα.
Οι καταγγελίες δεν σταματούν εκεί. Καταστηματάρχες ζητούν να ελεγχθεί αν υπάρχουν τα απαραίτητα τιμολόγια, αν εκδίδονται αποδείξεις, αν οι εργαζόμενοι είναι ασφαλισμένοι και αν τηρούνται οι προβλεπόμενοι κανόνες για τη διάθεση μεταχειρισμένων ειδών ένδυσης. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι αρκετά από τα ρούχα δεν φέρουν ετικέτες ή εμφανή στοιχεία προέλευσης, κάτι που, κατά την άποψή τους, δυσκολεύει ακόμη περισσότερο τον έλεγχο.
Από την πλευρά του, ο Δήμος Αθηναίων αναγνωρίζει ότι έχουν γίνει έλεγχοι και ότι σε ορισμένες περιπτώσεις εντοπίστηκαν καταστήματα που λειτουργούσαν χωρίς την απαιτούμενη άδεια. Σύμφωνα με την αρμόδια αντιδήμαρχο Ελένη Ζωντήρου, οι υπηρεσίες του δήμου ζήτησαν από τους ιδιοκτήτες να προχωρήσουν στις απαραίτητες διαδικασίες αδειοδότησης. Ωστόσο, ο δήμος επισημαίνει ότι οι δικές του αρμοδιότητες περιορίζονται κυρίως στα ζητήματα άδειας λειτουργίας.
Για τα υπόλοιπα θέματα, όπως οι υγειονομικοί έλεγχοι, η προέλευση των προϊόντων και η εμπορική πρακτική, απαιτείται η εμπλοκή περισσότερων υπηρεσιών. Γι’ αυτό και στο τραπέζι βρίσκεται η πρόταση για κοινά κλιμάκια ελέγχου, με τη συμμετοχή της Δημοτικής Αστυνομίας, της Περιφέρειας Αττικής, της ΔΙΜΕΑ, της ΕΛ.ΑΣ. και των αρμόδιων υγειονομικών υπηρεσιών.
Το ζήτημα, πάντως, δεν έχει μόνο ελεγκτική διάσταση. Αναδεικνύει και τη δυσκολία μιας αγοράς που προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη ζήτηση για φθηνά προϊόντα και στην ανάγκη να τηρούνται κοινοί κανόνες για όλους. Για τους καταναλωτές, τα καταστήματα αυτά συχνά αποτελούν μια οικονομική λύση. Για τους επαγγελματίες της περιοχής, όμως, η βασική απαίτηση είναι οι έλεγχοι να γίνονται με τον ίδιο τρόπο για κάθε επιχείρηση.
Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι αν οι αρμόδιες υπηρεσίες θα κινηθούν συντονισμένα και αν θα υπάρξει καθαρή εικόνα για το πώς λειτουργεί αυτή η νέα, γρήγορα αναπτυσσόμενη αγορά μεταχειρισμένων ρούχων στο κέντρο της Αθήνας.